28 กุมภาพันธ์ 2026 เป็นวันที่คนอิหร่านหลายล้านคนจะจำไม่ลืม… 

ความซับซ้อนของจังหวัดชายแดนใต้ มักถูกอธิบายผ่านกรอบอัตลักษณ์ที่ค่อนข้างจำกัด หลายครั้ง ตัวตนของผู้คนในพื้นที่ถูกทำความเข้าใจผ่านนิยามเพียงไม่กี่แบบ ไม่ว่าจะเป็นชาติพันธุ์ ศาสนา หรือวัฒนธรรมที่สืบทอดกันมาในท้องถิ่น ทั้งที่ในความเป็นจริง ชายแดนใต้คือพื้นที่ของการเดินทาง การทับซ้อน และการผสมผสานของผู้คนที่มีความหลากหลายทางวัฒนธรรม

ทุกวันที่ 8 มีนาคมที่เป็นวันสตรีสากล มักจะมีบทสนทนาเรื่อง “ผู้หญิง” ปรากฏขึ้นพร้อมภาพของการเฉลิมฉลอง ความสำเร็จ หรือถ้อยคำให้กำลังใจที่สวยงาม แต่ใต้ช่อดอกไม้และคำอวยพรเหล่านั้น ปัจจุบันยังพบว่ามีชีวิตของผู้หญิงจำนวนมากที่ยังต้องต่อสู้กับโครงสร้างอำนาจแบบเดิมๆ ทั้งในประเทศไทยและอีกหลายประเทศทั่วโลกอย่างไม่สิ้นสุด ทั้งในบ้าน ที่ทำงาน เรือนจำ โลกออนไลน์ พื้นที่ทางการเมือง ตลอดจนแนวหน้าของการเป็นผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชนที่ออกมาปกป้องทรัพยากรธรรมชาติในชุมชนของตัวเอง

20 ปีที่ผ่านมา เราย้ายประเทศมาแล้วกว่า 7 แห่ง ทั้งกรุงเทพฯ และศรีลังกาช่วงสงครามกลางเมือง

ชั้นเรียนที่โรงเรียนประถม Shajareh Tayyebeh ในเมือง Minab ทางใต้ของอิหร่านกำลังเปิดการเรียนการสอนอยู่ตามปกติ เด็กๆ อายุ 7-12 ปีนั่งเรียน ครูกำลังสอน ผู้ปกครองบางคนยืนรออยู่หน้าโรงเรียน

ทุกครั้งที่พูดถึง “สิทธิ” เรามักนึกถึงภาพใหญ่ สิทธิในการเลือกตั้ง สิทธิในการแสดงออก หรือสิทธิในการรวมตัวประท้วงเพื่อเปลี่ยนแปลงบ้านเมือง แต่มีสิทธิอีกชนิดหนึ่งที่ใกล้ชิดกับชีวิตประจำวันอย่างที่สุด กลับถูกผลักให้กลายเป็นเรื่องต้องห้าม ถูกปิดประตูไว้ในห้องสี่เหลี่ยม หรือถูกพูดถึงด้วยความระแวดระวังว่าจะกระเทือนศีลธรรมหรือไม่หากเอ่ยออกไปในที่สาธารณะ นั่นคือสิทธิของผู้หญิงและผู้ตั้งครรภ์ที่จะตัดสินใจในเนื้อตัวร่างกายและอนาคตของตัวเอง

แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ประเทศไทย ส่ง “รายงานคู่ขนาน” (Shadow Report) ต่อคณะกรรมการแห่งสหประชาชาติว่าด้วยการขจัดการเลือกปฏิบัติต่อสตรีในทุกรูปแบบ (CEDAW) โดยการประชุมครั้งนี้จัดขึ้นสมัยที่ 91 ณ กรุงเจนีวา สวิตเซอร์แลนด์ นอกจากนั้นยังรายงานอีกกว่า 24 ฉบับ จากองค์กรภาคประชาสังคมต่างๆ ที่ร่วมกันส่งเสียงแทนผู้หญิงหลากหลายกลุ่มในประเทศไทย เพื่อสะท้อนสิ่งที่รัฐอาจยังไม่เห็นหรือไม่อยากเห็นจากการลงพื้นที่พูดคุยกับผู้ได้รับผลกระทบในสถานการณ์จริง

ฉันถูกจองจำ แต่เสียงของฉันไม่มีวันถูกกักขัง

“หากความเงียบคือพันธนาการการเปล่งเสียงคืออิสรภาพ”

มานาฮีล อัล-โอตัยบี เป็นครูสอนออกกำลังกายและผู้กล้าในการสนับสนุนและเปิดเผยเรื่องสิทธิผู้หญิง ในซาอุดีอาระเบีย โดยในเดือนพฤศจิกายน 2565 เธอถูกจับกุมหลังจากโพสต์รูปถ่ายของตัวเองที่ห้างสรรพสินค้าลงใน Snapchat ซึ่งในรูปถ่ายนั้นเธอไม่ได้สวมเสื้อคลุมยาวหลวมแบบดั้งเดิมที่เรียกว่าอาบายา จึงถูกตัดสินโทษจำคุก 11 ปี